Zgłoszenie najmu okazjonalnego do urzędu skarbowego – jak to zrobić?
Umowę najmu okazjonalnego zgłaszasz do urzędu skarbowego w ciągu 14 dni od wydania lokalu – termin ten jest nieprzekraczalny. Bez tego zgłoszenia tracisz prawo do szybkiej egzekucji opuszczenia mieszkania, a cała procedura traci swój sens. W dalszej części artykułu pokażemy, jak samodzielnie dopełnić tej formalności w 2026 roku bez wychodzenia z domu.
Najem okazjonalny – czym różni się od zwykłej umowy i dlaczego zgłoszenie jest konieczne?
Podstawą prawną, z której wynika obowiązek zgłoszenia, jest art. 19b ustawy o ochronie praw lokatorów. Przepis ten nakłada na właściciela lokalu obowiązek poinformowania naczelnika urzędu skarbowego właściwego ze względu na miejsce zamieszkania wynajmującego o zawarciu umowy najmu okazjonalnego. W praktyce oznacza to, że zgłasza się nie samą umowę, ale fakt jej zawarcia w tym szczególnym trybie.
Bieg 14-dniowego terminu rusza od dnia rozpoczęcia najmu, czyli od faktycznego wydania mieszkania najemcy, a nie od daty widniejącej na umowie. Jeśli więc podpiszesz dokument w poniedziałek, a klucze przekaże najemca dopiero w piątek – to właśnie piątek jest dniem, od którego liczysz termin. Spóźnienie choćby o jeden dzień powoduje, że przestają działać przepisy dające Ci uprzywilejowaną pozycję przy dochodzeniu opróżnienia lokalu.
W odróżnieniu od zwykłego najmu prywatnego, który nie wymaga żadnego zgłoszenia do urzędu skarbowego, najem okazjonalny bez tej czynności traci swoją najmocniejszą zaletę – przyspieszoną ścieżkę eksmisji opartą na notarialnym oświadczeniu najemcy o poddaniu się egzekucji. Poniższa tabela zestawia najważniejsze różnice między obiema formami:
| Kryterium | Najem okazjonalny | Najem tradycyjny |
| Podstawa prawna | ustawa o ochronie praw lokatorów | Kodeks cywilny |
| Forma umowy | pisemna (umowa) + akt notarialny (oświadczenie najemcy) | pisemna lub ustna |
| Okres trwania | oznaczony, maksymalnie 10 lat | oznaczony lub nieoznaczony |
| Kluczowe załączniki | oświadczenie o poddaniu się egzekucji (akt notarialny), wskazanie lokalu zastępczego, zgoda właściciela tego lokalu | brak wymaganych załączników |
| Zgłoszenie do urzędu skarbowego | obowiązkowe w ciągu 14 dni od rozpoczęcia najmu | nie jest wymagane (obowiązuje jedynie rozliczenie podatku) |
Jak przygotować zgłoszenie do urzędu skarbowego?
Zanim otworzysz formularz online, zgromadź wszystkie niezbędne dokumenty i informacje. Pod ręką warto mieć skan lub czytelne zdjęcie umowy najmu okazjonalnego wraz z załącznikami, a przede wszystkim skan aktu notarialnego – oświadczenia najemcy o poddaniu się egzekucji. Choć przepisy nie tworzą zamkniętego katalogu załączników do samego zgłoszenia, urzędy skarbowe bardzo często proszą o ich przedłożenie. Dołączenie wszystkiego od razu pozwala uniknąć dodatkowej korespondencji.
Oprócz dokumentów przygotuj też podstawowe dane: adres wynajmowanego lokalu, datę zawarcia umowy, datę rozpoczęcia najmu (najlepiej sprawdź ją w protokole zdawczo-odbiorczym) oraz okres obowiązywania umowy. Jeśli najemca nie ma numeru PESEL – na przykład jest obcokrajowcem – wystarczy podać imię, nazwisko i numer paszportu lub datę urodzenia. W przypadku współwłasności mieszkania zgłoszenia może dokonać jeden ze współwłaścicieli, wskazując w treści obie osoby.
W 2026 roku unikaj składania pisma przez starą platformę ePUAP. Od 1 stycznia 2026 roku pisma wnoszone tą drogą do organów podatkowych przez osoby fizyczne co do zasady nie są uznawane za skutecznie doręczone. Najbezpieczniejszą ścieżką jest e-Urząd Skarbowy lub tradycyjna forma papierowa.
Zgłoszenie online przez e-Urząd Skarbowy – instrukcja
Cały proces można zamknąć w kilkunastu minutach, korzystając z portalu e-Urząd Skarbowy. Poniżej znajdziesz uporządkowaną listę kroków – po zakończeniu od razu pobierzesz Urzędowe Poświadczenie Odbioru (UPO), które stanowi dowód zachowania terminu:
- Zaloguj się na stronie e-Urząd Skarbowy przez Profil Zaufany, bankowość elektroniczną, e-dowód lub aplikację mObywatel.
- W bocznym menu wybierz „Pisma i wnioski” (lub „Korespondencja”), a następnie kliknij „Pismo ogólne”.
- Wskaż właściwy urząd skarbowy – system automatycznie podpowie urząd zgodny z Twoim miejscem zamieszkania.
- W polu „Rodzaj pisma” zaznacz „Inne” lub „Informacja”.
- W oknie treści wklej gotowe zgłoszenie (wzór zamieściliśmy w następnym rozdziale) i uzupełnij je o swoje dane.
- Dodaj załączniki – skorzystaj z opcji „Dodaj plik” i załącz skan umowy oraz aktu notarialnego.
- Podpisz dokument elektronicznie i wyślij. Po wysyłce przejdź do zakładki „Wysłane” i pobierz UPO – zapisz je na dysku, bo to Twój najważniejszy dokument w razie kontroli.
Pamiętaj, że e-Urząd Skarbowy daje Ci możliwość załatwienia sprawy w pełni zdalnie, bez drukowania czegokolwiek. Wysłanie zgłoszenia zakończone pobraniem UPO jest równoznaczne z dochowaniem 14-dniowego terminu.
Treść zgłoszenia – gotowy wzór do skopiowania
Przepisy nie przewidują jednego urzędowego formularza dla najmu okazjonalnego – wystarczy proste pismo informujące o zawarciu umowy. Poniższy tekst możesz swobodnie wykorzystać, uzupełniając jedynie dane w nawiasach. Dla porządku warto dodać adnotację o załącznikach, choć nie jest to bezwzględnie wymagane.
Temat: Zgłoszenie zawarcia umowy najmu okazjonalnego
Treść: Działając na podstawie art. 19b ustawy o ochronie praw lokatorów, zgłaszam zawarcie umowy najmu okazjonalnego lokalu mieszkalnego. Adres wynajmowanego lokalu: ………., data zawarcia umowy: ………., data rozpoczęcia najmu (wydania lokalu): ………., czas trwania umowy: od … do … . Wynajmujący: ………. (PESEL: ……….). Najemca: ………. (imię, nazwisko, numer PESEL/paszportu). Oświadczam, że nie prowadzę działalności gospodarczej w zakresie wynajmu lokali. W załączeniu przesyłam kopię umowy oraz oświadczenia o poddaniu się egzekucji.
Jeśli wolisz zachować szczególną staranność, możesz dołączyć dodatkowo skan protokołu zdawczo-odbiorczego potwierdzający datę wydania lokalu, ale nie jest to konieczne. W praktyce urząd przede wszystkim oczekuje kopii umowy i aktu notarialnego.
Podatek od najmu po zgłoszeniu – co dalej?
Sam fakt zgłoszenia najmu okazjonalnego nie zwalnia Cię z comiesięcznego rozliczania podatku. W 2026 roku jedyną dostępną formą opodatkowania prywatnego najmu jest ryczałt od przychodów ewidencjonowanych. Oznacza to, że nie odliczasz kosztów – podatek liczony jest od całego otrzymanego czynszu.
Stawki ryczałtu i limit przychodu
Do kwoty 100 000 zł rocznego przychodu stawka wynosi 8,5%. Od nadwyżki ponad ten próg odprowadzasz 12,5% przychodu. Jeśli jesteście małżonkami i złożyliście oświadczenie o opodatkowaniu całości przychodów przez jednego z Was, limit dla wyższej stawki podwaja się – wynosi 200 000 zł.
Jak wpłacać podatek i rozliczyć rok?
Ryczałt wpłacasz co miesiąc (do 20. dnia następnego miesiąca) albo kwartalnie, jeśli wcześniej zgłosiłeś w urzędzie taki wybór. Pieniądze przelewasz na swój mikrorachunek podatkowy – wygenerujesz go w kilka sekund na podatki.gov.pl po podaniu numeru PESEL. Nie musisz składać comiesięcznych deklaracji – zwykły przelew z odpowiednim tytułem wystarczy.
Dopiero po zakończeniu roku podatkowego składasz PIT-28 – deklarację, w której sumujesz przychody z najmu i wyliczasz należny ryczałt. Jeżeli nie osiągnąłeś żadnych przychodów z tego tytułu, PIT-28 nie jest wymagany. Prawidłowe i terminowe opłacanie podatku buduje również Twoją zdolność kredytową, co ma znaczenie przy planowaniu kolejnych inwestycji.
FAQ – najczęściej zadawane pytania
Kiedy trzeba zgłosić umowę najmu okazjonalnego do urzędu skarbowego?
Zgłoszenie należy wysłać w ciągu 14 dni od faktycznego wydania lokalu najemcy; termin ten jest bezwzględny.
Co grozi za przekroczenie 14-dniowego terminu zgłoszenia?
Jeżeli przegapisz termin choćby o jeden dzień, tracisz uprzywilejowaną procedurę szybkiego dochodzenia opróżnienia lokalu.
Jakie dokumenty warto dołączyć do zgłoszenia?
Warto dołączyć skan umowy, akt notarialny z oświadczeniem o poddaniu się egzekucji oraz ewentualnie protokół zdawczo-odbiorczy.
W jaki sposób można złożyć zgłoszenie elektronicznie w 2026 roku?
Najbezpieczniej złożyć pismo przez e-Urząd Skarbowy, logując się przez Profil Zaufany, bankowość elektroniczną, e-dowód lub mObywatel, i pobrać UPO po wysyłce.
Czy można użyć ePUAP do zgłoszenia najmu okazjonalnego w 2026 r.?
Od 1 stycznia 2026 r. pisma wniesione przez osoby fizyczne za pośrednictwem ePUAP do organów podatkowych generalnie nie są uznawane za skutecznie doręczone.
Jakie informacje powinno zawierać samo zgłoszenie do urzędu?
Pismo powinno wskazywać podstawę prawną, adres lokalu, datę zawarcia i rozpoczęcia najmu, czas trwania umowy oraz dane wynajmującego i najemcy, wraz z adnotacją o załącznikach.
Czy zgłoszenie zwalnia z konieczności opłacania podatku od najmu?
Nie; po zgłoszeniu należy co miesiąc lub kwartalnie wpłacać ryczałt od przychodów ewidencjonowanych i rozliczyć się rocznym PIT-28.